14 november 2018

Hoe gaat het nu met… Energie Coöperatie duurzaam Assen

Locatie: Assen

Van een paar klanten naar bijna 60 leden. Bestuurslid Tom Verloop is niet ontevreden over de resultaten die Energie Coöperatie duurzaam Assen in de afgelopen twee jaar heeft geboekt. We praten bij over wat er in de tussentijd is gebeurd, het reilen en zeilen van een energiecoöperatie in je vrije tijd en de uitdaging van lokale sociale impact.

Van een paar mensen die klant zijn naar bijna 60 leden. Bestuurslid Tom Verloop is niet ontevreden over de geboekte resultaten in de afgelopen twee jaar. Vorig jaar november zijn de zonnepanelen op het dak van Warenhuis Vanderveen in gebruik genomen. “We hebben 32 aandeelhouders gevonden die wilden investeren in de installatie”, waarvan Verloop er een van is. “Mijn hele stroomverbruik komt van dat dak af.” De 213 panelen tellende installatie is onderdeel van de Postcoderoosregeling en “compleet uitverkocht”.
 

Gemotiveerd door tegenslagen

Een belangrijk gegeven in het verhaal: Verloop doet al zijn werk voor Energie Coöperatie duurzaam Assen en de Drentse Kei, waar hij de voorzitter van is, naast een parttime baan als bouwkundige. Je kan je afvragen waar een mens de zin en de energie vandaan haalt. Voor de man in kwestie is het simpel. “Ik geloof in die energietransitie, en ik vind dat ‘ie er moet komen. Alleen door het te gaan doen gaat er ook iets gebeuren.” Tegenslagen motiveren hem dan ook des te meer. “Ik ben niet iemand die snel bij de pakken neer gaat zitten. Op de momenten dat dingen niet lukken, blijf ik verzinnen en nieuwe dingen lanceren om te kijken of het op een andere manier wel kan.” Hij en Erik Postema vullen elkaar goed aan. Waar Verloop zijn kennis van de gebouwde omgeving en bewoners meebrengt, doet Postema dat vanuit de gebouwinstallatie en ICT-hoek. 
 

Lokaal, lokaal, lokaal

De mannen kunnen maar moeilijk stil zitten. “Begin dit jaar zijn we betrokken geraakt bij de ontwikkeling van Assen-Zuid. Onderwerp van gesprek was een grote opweklocatie in dit gebied.” De Energie Coöperatie duurzaam Assen onderschrijft het samen met de drie noordelijke koepels en de drie noordelijke Natuur- en Milieufederaties opgestelde manifest dat oproept tot een maatschappelijke lokale inbedding van grootschalige zonneparken. Daarin pleiten de partijen ervoor om projectontwikkelaars niet zomaar de vrije hand te geven, maar met lokaal geld heel gericht en met behulp van burgerparticipatie deze projecten aan te besteden. “We zien de drukte op het Drentse en Groningse land. Projectontwikkelaars die gemeenten en boeren bestoken met verzoeken voor hectares om zonneparken op te realiseren,” vertelt Verloop. “Dan krijg je als boer een fantastische worst voorgehangen, als hij zijn land beschikbaar stelt, tienduizenden euro’s per jaar als opbrengst. Dan hoeft die boer  zelf niet meer te boeren maar kan hij in feite de zon oogsten. Maar dat betekent wel dat al dat geld wegvliegt naar beleggers en buitenlandse investeerders. Daar komt geen cent van terug.”

Lokaal is dus het toverwoord en raakt de kern van de energiecoöperatie op drie manieren: “Lokale opwekking van hernieuwbare energie, lokaal gebruiken van deze energie [red. in Assen, dus] en het geld dat we verdienen met deze energie ook weer lokaal herinvesteren in duurzame projecten. Bijvoorbeeld in nieuwe opwekkingsprojecten of in de verduurzaming van de stad.”
 

De uitdagingen van een energiecoöperatie: geld blijft een ding

Energie Coöperatie duurzaam Assen wil opweklocaties realiseren samen met burgers. Dat is gelukt via de eerste locatie op het dak van Warenhuis Vanderveen. “En we hebben inmiddels weer een paar daken op het oog, waaronder een buurthuis in Assen-Oost, naast het NAM gebouw in Assen-Zuid en de uitbreiding van de huidige installatie op het dak van Vandereen. Maar klanten werven blijkt wel een ding. “We zien dat veel mensen de noodzaak niet voelen om over te stappen. Ze hebben immers al gas en stroom, en wij bieden niet een enorm prijsvoordeel. Dat is niet waar wij ons op richten.” Dat is de lokale impact; met lokale projecten lokaal geld creëren. “En projecten waar mensen dus in mee kunnen delen en mee kunnen beslissen. De lokale sociale impact vinden wij belangrijker dan prijs.”

Daar zit dus ook de moeilijkheid, het financiële plaatje. Dat werd ook pijnlijk duidelijk bij het verstrekken van gratis energieadviezen afgelopen zomer. “Ondanks dat wij concrete adviezen gaven in plaats van enkel het afgeven van een labeltje, kregen we veel minder nieuwe klanten dan verwacht. Animo voor gratis advies is er wel, want dat kost niks, maar als uit het advies blijkt dat er duizenden euro’s geïnvesteerd moeten worden is de animo snel verdwenen.” Het is ook ingewikkeld, benadrukt Verloop, want niet iedereen heeft voldoende financiële middelen om te investeren in verduurzamen. Zijn advies: “Start een initiatief in je eigen buurt en sluit je aan bij onze coöperatie. Wij kunnen het buurtinitiatief technisch ondersteunen en administratief ontzorgen en daarnaast via collectieve financiering verduurzamen zonder eigen geld regelen, met afbetaling via de eigen energierekening door klant te worden van ons eigen energiebedrijf Energie VanOns. Een win-win, want daarnaast zorgt de klantvergoeding van Energie VanOns ook nog voor extra lokaal geld voor het initiatief.”

 

Groei door subsidie

Verloop en Postema hebben van de gemeente Assen een startsubsidie gekregen om een professionaliseringsslag te maken. “We kunnen nu één dag in de week betaald werken voor de coöperatie, zodat we ook echt die groei kunnen maken.” Een deel van die tijd zal opgaan aan ondersteuning bij het nieuwe project in Assen-Zuid. En daarnaast gaat het duo door met de lopende werkzaamheden van de energiecoöperatie, zoals het vergroten van bewustwording van het energieverbruik, zelf opwekken via eigen energieproductie-installaties, energieneutraal maken van huishoudens en het investeren in leefbare buurten en wijken in Assen. “Assenaren kunnen bij ons terecht voor alle energiezaken in ons vernieuwde steunpunt in warenhuis Vanderveen.”